بررسی ابعاد مختلف شخصیتی آیت الله مصباح یزدی(ره) / حجت‌الاسلام ابوذر تبرائی

حجت‌الاسلام ابوذر تبرائی، مدرس حوزه علمیه و دانشگاه های قم در گفت‌وگویی کوتاه با موسسه پیامبر اعظم(ص) ساری علاوه بر بررسی ابعاد شخصیتی آیت الله مصباح یزدی،در پاسخ به پرسش‌های همکار پژوهشی موسسه، به نقش و خدمات ایشان در ارتقا و اعتلای علوم انسانی پرداخت.

*با سلام و تشکر از این که قبول زحمت فرموده و گفت و گو با موسسه پیامبر اعظم (ص) ساری را پذیرفتید تا در خصوص شخصیت آیت الله مصباح یزدی (رحمة الله علیه) بیشتر آشنا شویم

با عرض سلام و تسلیت شهادت حضرت صدیقة طاهرة (سلام الله علیها) به شما و مخاطبان گرامی موسسه پژوهشی و آموزشی پیامبر اعظم(ص) ساری

*مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی در طول زندگی خود منشأ چه خدمات و دستاوردهایی برای انقلاب و حوزه‌های علمیه بود؟

ایشان عقبه ایدئولوژیک نظام بود و در تبیین ایدئولوژی و اهداف انقلاب و ارتباط آن با اسلام بسیار کوشید و مقام معظم رهبری نیز بر استفاده از آرا و اندیشه‌های ایشان در مسائل مختلف تأکید داشتند. همچنین ایشان در خصوص اسلامی‌سازی علوم تلاش‌هایی انجام داد، به این معنا که سعی کرد علوم مختلف انسانی را در قالب معارف اسلامی پیاده کند؛ لذا کتاب‌های متعددی در این زمینه نگاشت و مؤسسه پژوهشی و آموزشی امام خمینی(ره) را با این هدف راه‌اندازی کرد که تبیین اسلامی از علوم به عمل بیاید و ارتباط وثیقی میان علوم انسانی و آموزه‌های اسلامی برقرار و نقص علوم انسانی غربی نشان داده شود. بنابراین، کار بسیار بزرگ و مهمی که ایشان انجام داد، این بود که در تبیین معارف اسلامی و اینکه به علوم انسانی جنبه اسلامی و دینی داده شود، قدم بسیار بزرگی برداشت و در این قالب، نیروهای بسیار زیادی برای انقلاب تربیت کرد، به گونه‌ای که بسیاری از کسانی که در سطوح مختلف در کشور مشغول فعالیت‌های فرهنگی و علمی هستند، از مؤسسه امام خمینی(ره) ریشه گرفته‌اند.

*مهمترین ویژگی آیت الله مصباح را برای ما و خوانندگان محترم بیان کنید.

به اعتقاد من مهمترین ویژگی ایشان رباني بودن است که در کلام مقام معظم رهبری هم بدان اشاره شده است. ربّانی به کسی می گویند که با خدا و بندگانش ارتباط قوی دارد .

عالم ربّاني علاوه بر این که خودش را از رذایل اخلاقی و آلودگی پاک کرده، همچنین حق طلب، عاشق خدا و اهداف الهی می باشد. تمام همّ و غمش در زندگی، پیاده کردن اهداف مقدس الهی بوده و در زمره اولیاء خداوند است.

در واقع عالم ربّانی قوّة عاقله اش بر سایر قوای او، حکومت می کند و از این منظر عالم ربّانی یک انسان متعادل است و همیشه در صراط مستقیم حرکت می کند، نه افراط می کند و نه تفریط، لذا می تواند الگو برای جامعه انسانی باشد.

*درخصوص اعتدال بیشتر توضیح دهید، چون افراط وتفریط خصوصا در مسائل اجتماعی و سیاسی به گونه های مختلف تفسیر می شود.

منشا تمام تصمیمات آدمی، فکر و‌ اندیشه اوست، اگر فکر انسان الهی شد، معتدل و در صراط مستقیم قدم بر می دارد و در اثر هجوم تبلیغات و تهمت های ناجوانمردانه، دچار تردید نمی شود و این جاست که ویژگی دوّم آیت الله مصباح یعنی مجاهد بودن خود را نشان می دهد به تعبیر مقام معظم رهبری ایشان یک مجاهد بود.

مجاهده به این معنی است که انسان بدون هیچ ترس و تردیدی همه‌ی توان خود را صرف کند تا ظلم را از بین ببرد؛ لذا شما می بینید که ایشان از کسی حمایت می کردند که در صراط مستقیم باشد و اگر همان شخص روزی راه افراط و تفریط در پیش می گرفت از او اعلان برائت می جستند تا وظیفه روشنگری خود در جامعه را انجام دهد.

*در نظرگاه شما، بین وصف های مختلفی که در مورد ایشان شنیده اید، کدام رساتر و قابل توجه تر بوده است.

بزرگان در وصف ایشان موارد مختلفی را بیان کرده اند؛ از جمله یکی از موارد برجسته در این باب، سخن حضرت آیت الله جوادی آملی خطاب به ایشان است که فرمودند : روحی له الفداء.

همچنین مقام معظم رهبری در توصیف شخصیت آیت الله مصباح تعابیر کم نظیری را بکار بردند از جمله این که فرمودند که ایشان یک حکیم مجاهد بودند.

حکیم کسی است که کارهای او از روی حساب و کتاب و درست باشد شما می بینید که آیت الله مصباح با درایت و دور اندیشی لازم در مسائل اجتماعی و سیاسی موضع گیری می کردند و به همین سبب سیل هجمات منفی بر ضد ایشان بیشتر از بسیاری از انقلابیون و سیاسیّون بود؛ چرا ؟ چون ایشان در همه میدان هایی که احساس نیاز می شد حضور فعّال، به موقع و درست داشته و روشنگری می کردند تا توطئه دشمنان را خنثی کنند  و همین باعث خشم و نگرانی دشمنان انقلاب و نظام شده و کینه ایشان را به دل داشتند مانند همان کینه ای که از امام خمینی و مقام معظم رهبری دارند.

*آیت‌الله مصباح یزدی در اندیشه‌ها و آثار خود چه رویکردی به مسئله دین و دینداری داشت و از چه منظری به این مسائل نگاه می‌کرد؟

ایشان کاملا معتقد بود که دین توان و قدرت کافی را برای پاسخگویی به مسائل روز دارد و این‌طور نیست که بگوییم دین صرفاً امری سنتی و قدیمی است، بلکه باید در امور اجتماع نقش داشته باشد و می‌تواند برای مسائل و مشکلاتی که جهان مدرن ایجاد کرده است، راه‌حل‌های موفقی ارائه دهد. در واقع ایشان کاملاً به پیوند دین با اجتماع، سیاست و حاکمیت معتقد بود و در این مسیر فعالیت می‌کرد و نگاهش مبتنی بر دینداری همه‌جانبه بود، نه اینکه صرفا در خانه نشسته و عبادت کنیم، بلکه به حضور دین در جامعه معتقد بود و در این زمینه بسیار فعالیت می‌کرد. فعالیت‌های سیاسی ایشان نیز ناشی از همین نگاه بود.

سخن آخر…

سخن آخر این که آیت الله مصباح یزدی نسخه ای کم نظیر بود از یک عالم ربّانی که مانند امام خمینی، شهید مطهری و شهید بهشتی، میراثی را بجای گذاشتند که می تواند الگویی برای بشریت باشد.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *